Om de gunst van het volk

Volmaakt

Wie denkt uit de Bijbel te leren hoe de gunst van het volk te winnen hoeft niet bedrogen uit te komen. Lees maar mee met wat geleerd wordt in II Samuël 15: Wees bot of sluw, al naar gelang het uitkomt; zorg voor een stevig lijfwacht; zaai twijfel over de integriteit van de regering en vooral over de rechtspraak; leg een nadruk op de verschillende afkomst van mensen. Ook een mooie haardos is nooit weg. Als het om de volksgunst gaat op korte termijn is het advies simpel: Doe als Absalom, en ga wat vaker naar de kapsalon.
Maar voor een christenpoliticus is dit snelle succes niet altijd gewenst, want Mattheüs 5:48 leert ons: Wees dus volmaakt, zoals jullie hemelse Vader volmaakt is. Behalve de volksgunst verwerven willen we ook integer zijn. Om het in marketingtermen te zeggen: Er mag zo min mogelijk verschil bestaan tussen identiteit en imago.

Tweemaal denken

De vraag is hoe iemand tegelijk voluit christen én democratisch politicus kan zijn. Christelijke politiek kent twee gevaren: De eerste is het te snel aanpassen aan  wat kennelijk ‘de kiezer wil’. Het andere gevaar is de neiging de eigen opvatting op te leggen aan anderen. In het laatste geval ben je intolerant, in het eerste irrelevant. We willen beiden niet zijn.
Hoe moet het dan wel? Prof.dr.G.G. de Kruijf heeft eerder een pleidooi gevoerd voor de politiek van het ‘twee keer denken’! De eerste keer denken houdt in: hoe zou ik willen dat de besluitvorming was als iedereen het met mij eens was? Ook belangen van mensen die anders denken en geloven worden hier in meegenomen. Dit is het (politieke) programma. In het democratisch palet mag zoals iedere opvatting ook de christelijke voor honderd procent meetellen.
Voor dit programma wordt met overtuiging enthousiasme en draagvlak gezocht. In discussie en gesprek  met uiteenlopende doelgroepen mogen verschillende gemeenschappelijke uitgangspunten gebruikt worden. Niet iedereen is immers overtuigd christen. Maar dat hoeft niet onoverkomelijk te zijn: ook voor een christen geldt niet dat iets waar is omdat het in de Bijbel staat, maar dat dingen in de Bijbel staan omdat ze waar zijn .
De tweede keer denken is nodig om aan te sturen op wat de uitkomst zou moeten zijn van het democratisch besluitvormingsproces. Dit is de fase waarin creatieve oplossingen gevonden worden, belangen afgewogen en uiteindelijk ook compromissen gesloten die als democraat verdedigd worden.
Een christelijke politicus zal behalve twee keer denken ook twee keer verantwoording afleggen. Eerst over wat de eigen overtuiging is, vervolgens over wat gezien de politieke verhoudingen een in de praktijk begaanbare weg kan zijn.
Het uitgangspunt van de christelijke politiek is: De aarde is van God. Vrede, gerechtigheid, trouw en heelheid van de schepping zijn belangrijke begrippen. Het thema van de naastenliefde verdient daarin een speciale plek. Uiteraard gaat het hierbij niet om de liefde volgens de definitie van Corry Konings, maar om de liefde zoals die beschreven wordt in Romeinen 13. Liefde is niet ‘een heel apart gevoel van binnen’: liefde is iets wat de mensen elkaar schuldig zijn. Een gevoel is niet af te dwingen, maar deze liefde geldt als gebod voor iedereen. Zonder naastenliefde waarmee gezocht wordt dat ieder mens tot zijn of haar recht komt, verdwijnt bovendien ook het draagvlak voor de democratie.

Zonen van David

Of met deze strategie en de naastenliefde als uitgangspunt ook verkiezingen gewonnen worden? Om daar een idee over te krijgen kunnen we kijken naar de verkiezingen rond twee zonen van David. U vindt de teksten in II Samuël 15 en in Marcus 15. U mag hier een keuze maken met wie u zich het meest verbonden voelt.
De eerlijkheid gebiedt om te zeggen dat de eerste, Absalom, een belangrijke strijd om de gunst van het volk won. De tweede Zoon van David, verloor juist de gunst van het volk bij een belangrijke verkiezing. Toen er gevraagd werd aan het volk, wie van de twee zal ik u vrijlaten, werd hij veroordeeld tot de dood aan het kruis.
Het gevecht om de gunst van het volk op korte termijn biedt volop mogelijkheden. Maar voor wie kiest voor integriteit, is verbondenheid met God en met Zijn Koninkrijk belangrijker dan de winst bij de eerstvolgende verkiezingen. De weg met Jezus lijkt in eerste aanleg minder aantrekkelijk dan die van Absalom, maar het is uiteindelijk wel die met het meeste toekomstperspectief, om dat die verbonden is met  de weg, met de waarheid en met het  leven.